ทีฆายุกา โหตุ มหาราชินี

ขอพระองค์ทรงพระเจริญยิ่งยืนนาน ทรงพระเกษมสำราญ ตลอดกาล ตลอดไป

ด้วยเกล้าด้วยกระหม่อม ขอเดชะ

สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ

พระราชินีผู้ทรงเป็นดั่ง “แม่แห่งแผ่นดินไทย”

ในประวัติศาสตร์ชาติไทย หากเอ่ยนาม “สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ”
ทุกหัวใจย่อมเปี่ยมด้วยความสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณอันหาที่สุดมิได้
พระองค์ทรงเป็น “ราชินีแห่งแผ่นดิน” ผู้เปี่ยมด้วยพระเมตตา พระปรีชาสามารถ และความเสียสละอันยิ่งใหญ่
ตลอดพระชนมชีพทรงอุทิศพระวรกาย พระสติปัญญา และพระราชหฤทัยเพื่อปวงชนชาวไทยทุกหมู่เหล่า
ทั้งยังทรงเป็นแบบอย่างของสตรีไทยผู้สูงศักดิ์ งดงามทั้งรูปโฉมและน้ำใจ

พระราชประวัติ

สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ
ทรงเป็นพระธิดาองค์ใหญ่ใน พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าชนาธิปกษมาลา กรมหมื่นจันทบุรีสุรนาถ
และ หม่อมหลวงบัว กิติยากร

ทรงพระราชสมภพเมื่อวันศุกร์ที่ 12 สิงหาคม พุทธศักราช 2475
ณ บ้านพักของ ท่านพระยาวงษานุประพันธ์ ถนนพระรามที่ 4 กรุงเทพมหานคร
พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานพระนามว่า
“สิริกิติ์” ซึ่งหมายถึง “ผู้เป็นมิ่งขวัญแห่งสิริและเกียรติคุณ”

การศึกษาและพระอัจฉริยภาพ

ทรงเริ่มการศึกษาที่โรงเรียนราชินีล่าง ต่อมาได้ทรงศึกษาที่โรงเรียนเซนต์ฟรังซิสซาเวียร์ คอนแวนต์
และเมื่อมีพระชนมายุได้ 16 พรรษา ได้เสด็จตามพระราชบิดาไปดำรงตำแหน่งเอกอัครราชทูต
ประจำกรุงปารีส ประเทศฝรั่งเศส และกรุงโคเปนเฮเกน ประเทศเดนมาร์ก
ในช่วงเวลานั้น พระองค์ทรงศึกษาภาษาอังกฤษและภาษาฝรั่งเศสอย่างลึกซึ้ง
จนทรงมีพระปรีชาสามารถด้านการใช้ภาษาต่างประเทศเป็นอย่างยิ่ง

เส้นทางแห่งความรักและการครองคู่

สมเด็จพระนางเจ้าฯ ได้เข้าเฝ้าพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ภูมิพลอดุลยเดชมหาราช
เป็นครั้งแรก ณ เมืองฟงแตนโบล ประเทศฝรั่งเศส เมื่อปีพุทธศักราช 2492
ความสัมพันธ์ของทั้งสองพระองค์เจริญงอกงามด้วยความรัก ความเข้าใจ และความศรัทธาต่อกัน

จนกระทั่งวันที่ 19 กรกฎาคม พ.ศ. 2492

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ประกอบพิธีหมั้น
กับหม่อมราชวงศ์สิริกิติ์ กิติยากร ณ กรุงลอนดอน ประเทศอังกฤษ

ต่อมาในวันที่ 28 เมษายน พ.ศ. 2493
ได้จัดพระราชพิธีราชาภิเษกสมรสขึ้น ณ พระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัยในพระบรมมหาราชวัง
พร้อมมีพระราชโองการสถาปนาเป็น “สมเด็จพระราชินีสิริกิติ์”
และเมื่อวันที่ 5 พฤษภาคม พ.ศ. 2493
ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ สถาปนาเพิ่มเติมเป็น “สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ”
ภายหลังการบรมราชาภิเษกของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชมหาราช

พระราชกรณียกิจอันเป็นคุณูปการ

พระองค์ทรงตามเสด็จพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวไปทั่วทุกภูมิภาคของประเทศ
เสด็จเยี่ยมราษฎรในถิ่นทุรกันดาร รับฟังทุกข์สุขของประชาชนอย่างใกล้ชิด
และทรงเป็นแรงบันดาลใจสำคัญให้เกิดโครงการอาชีพเสริมแก่ประชาชน

ครั้งแรกได้ทรงเริ่มที่ กลุ่มแม่บ้านหุบกะพง อำเภอชะอำ จังหวัดเพชรบุรี
ซึ่งต่อมากลายเป็นต้นแบบของการส่งเสริมอาชีพทั่วประเทศ
ด้วยพระราชดำริอันแยบคายและพระวิสัยทัศน์อันกว้างไกล

ในปี พ.ศ. 2519 ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้จัดตั้ง
“มูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพพิเศษในพระบรมราชินูปถัมภ์”
เพื่อส่งเสริมงานหัตถกรรมพื้นบ้านให้เป็นอาชีพเสริมของเกษตรกร
ยกระดับคุณภาพชีวิตของชาวชนบทให้มั่นคงและยั่งยืน
จนคำว่า “ศิลปาชีพ” กลายเป็นคำที่ฝังลึกอยู่ในใจของคนไทยทุกคน

โครงการตามพระราชดำริเพื่ออนุรักษ์ธรรมชาติ

สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ทรงเล็งเห็นความสำคัญของการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม
และทรัพยากรธรรมชาติของชาติไทย ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้จัดตั้งโครงการสำคัญหลายโครงการ อาทิ

โครงการป่ารักน้ำ ตำบลส่องดาว จังหวัดสกลนคร
โครงการอนุรักษ์เต่าทะเล เกาะมันใน จังหวัดระยอง
โครงการสวนสัตว์ธรรมชาติภูเขียว จังหวัดชัยภูมิ
ศูนย์เพาะเลี้ยงและขยายพันธุ์สัตว์ป่า ช่องกล่ำบน จังหวัดสระแก้ว และโคกไม้เรือ จังหวัดนราธิวาส
โครงการสวนสัตว์เปิดศูนย์ป่าตอง จังหวัดแม่ฮ่องสอน

โครงการเหล่านี้ล้วนแสดงถึงพระอัจฉริยภาพด้านการอนุรักษ์ธรรมชาติ
และเป็นรากฐานของแนวคิด “การพัฒนาอย่างยั่งยืน” ที่ประเทศไทยยึดถือมาจนถึงปัจจุบัน

พระราชกรณียกิจด้านการต่างประเทศ

นอกจากพระราชกรณียกิจภายในประเทศแล้ว
พระองค์ยังทรงมีบทบาทสำคัญในการเสริมสร้างสัมพันธไมตรีกับนานาประเทศ
ทั้งการต้อนรับประมุขของชาติที่มาเยือนไทย และการเสด็จเยือนประเทศต่าง ๆ
เพื่อเผยแพร่วัฒนธรรมไทย สร้างความเข้าใจและความร่วมมืออันดีระหว่างประเทศ

พระบารมีของสมเด็จพระนางเจ้าฯ ทรงเป็นที่เคารพยกย่องในหมู่ชนชาติต่าง ๆ
จนได้รับการถวายพระสมัญญานามว่า “ราชินีผู้เปี่ยมด้วยพระเมตตาแห่งเอเชีย”

พระราชภาระในฐานะ “ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์”

เมื่อปีพุทธศักราช 2499 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงผนวช
สมเด็จพระนางเจ้าฯ ได้ทรงปฏิบัติพระราชกรณียกิจในฐานะ ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์
ด้วยพระสติปัญญาและความรอบคอบจนเป็นที่ยกย่องโดยทั่วไป
และในเวลาต่อมาได้ทรงรับการสถาปนาเป็น
“สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ” อย่างเป็นทางการ
นับเป็นสมเด็จพระบรมราชินีนาถองค์ที่สองในประวัติศาสตร์แห่งราชวงศ์จักรี

พระราชจริยวัตรและพระเมตตาธรรม

ในยามที่ทรงว่างจากพระราชกรณียกิจ
พระองค์ทรงทุ่มเทเวลาให้แก่การอบรมทูลกระหม่อมทุกพระองค์ด้วยพระองค์เอง
ทรงปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรม ความอ่อนน้อมถ่อมตน และความกตัญญูในแบบไทย
เป็นแบบอย่างของ “พระมารดาผู้ทรงธรรม” ที่ประเสริฐที่สุด

วันแม่แห่งชาติ

ด้วยพระมหากรุณาธิคุณและพระราชกรณียกิจอันยิ่งใหญ่
รัฐบาลไทยจึงประกาศให้วันที่ 12 สิงหาคมของทุกปี
อันเป็นวันเฉลิมพระชนมพรรษาของพระองค์ เป็น “วันแม่แห่งชาติ”
เพื่อให้พสกนิกรได้ร่วมกันแสดงความจงรักภักดี
และระลึกถึงพระคุณของแม่ทั้งมวล

พระราชดำรัสที่เป็นอมตะ

“ข้าพเจ้าขอให้คนไทยทุกคน รักกันเหมือนพี่น้อง ร่วมแรงร่วมใจกันสร้างบ้านเมืองของเราให้มั่นคง
เพราะความรักและความสามัคคีเท่านั้น ที่จะทำให้ประเทศชาติอยู่รอดได้”

สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ทรงเป็นสัญลักษณ์แห่งความรัก ความงาม และความเมตตา
ทรงเป็น “มารดาแห่งแผ่นดิน” ที่ทรงอุทิศพระวรกายเพื่อประชาชนไทย
ไม่ว่าจะเป็นการส่งเสริมอาชีพ การพัฒนาชนบท การอนุรักษ์ธรรมชาติ
หรือการสร้างความสัมพันธ์กับนานาประเทศ พระองค์ล้วนทรงทำด้วยพระเมตตาอันล้นพ้น

“พระองค์ทรงเป็นดั่งดวงใจของชาติ เป็นแม่ผู้ให้กำเนิดความรัก ความสามัคคี และความเป็นไทย”

"Queen Sirikit" ราชินีแห่งสยาม ผู้งดงามที่สุดในโลก